ISO 19011:2026 revizyonu, yönetim sistemleri iç tetkiklerine yeni bir bakış açısı kazandırıyor. Standart, temel tetkik prensiplerini korurken dijitalleşme, uzaktan tetkik uygulamaları ve risk odaklı planlamaya daha fazla önem veriyor.
27 Mayıs 2026 tarihinde yayımlanan revizyon, tetkik faaliyetlerinin yalnızca fiziksel ortamlarda yürütüldüğü geleneksel yaklaşımın ötesine geçerek, uzaktan ve hibrit tetkik yöntemlerinin planlanması ve uygulanmasına yönelik ayrıntılı rehberlik sunuyor.
Uzaktan ve Hibrit Tetkikler Artık Daha Yaygın
Yeni revizyonla birlikte tetkiklerin yalnızca sahada yapılması yaklaşımı geride kalıyor. Kuruluşlar; tetkikin amacına, risklerine ve mevcut koşullara göre yerinde, uzaktan veya hibrit yöntemleri tercih edebiliyor. Ayrıca bulut sistemleri ve dijital platformlar da tetkik kapsamının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Tetkikçi Yetkinlikleri Genişliyor
İç tetkikçilerin artık sadece standardı bilmeleri yeterli değil. Dijital kayıtları değerlendirebilme, uzaktan görüşmeleri etkin yönetebilme ve bilgi güvenliği konusunda farkındalık sahibi olma gibi yetkinlikler de önem kazanıyor.
Risk Odaklı Planlama Ön Planda
Yıllık sabit tetkik planları yerine, süreçlerin risk düzeyi, organizasyondaki değişiklikler ve önceki tetkik sonuçları dikkate alınarak daha dinamik bir planlama yaklaşımı öneriliyor.
Dijital Kanıtların Güvenilirliği
Elektronik kayıtlar, ekran görüntüleri ve dijital raporlar tetkik kanıtı olarak kullanılabiliyor. Ancak bu bilgilerin doğruluğu, kaynağı ve izlenebilirliği tetkikçi tarafından mutlaka değerlendirilmeli.
Kuruluşlar Ne Yapmalı?
ISO 19011:2026'ya uyum sağlamak isteyen kuruluşların;
önerilmektedir.
ISO 19011:2026, iç tetkik anlayışını değiştiren zorunlu kurallar getirmekten çok, günümüz çalışma koşullarına uygun, daha esnek ve risk odaklı bir tetkik yaklaşımı için kuruluşlara rehberlik etmektedir.
ISO 19011:2018 ve ISO 19011:2026 Arasındaki Temel Farklar
|
Konu |
ISO 19011:2018 |
ISO 19011:2026 |
|
Tetkik Yöntemi |
Yerinde tetkikler ağırlıklı olarak ele alınmıştır. |
Yerinde, uzaktan ve hibrit tetkik yöntemleri birlikte değerlendirilmektedir. |
|
Tetkik Kapsamı |
Fiziksel tesisler ve süreçler ön plandadır. |
Fiziksel alanlara ek olarak sanal lokasyonlar ve dijital ortamlar da dikkate alınmaktadır. |
|
Tetkikçi Yetkinliği |
Yönetim sistemi bilgisi ve tetkik teknikleri ön plandadır. |
Dijital kanıtların değerlendirilmesi, uzaktan iletişim ve bilgi güvenliği farkındalığı da önem kazanmıştır. |
|
Risk Yaklaşımı |
Tetkik programı risk esaslı planlanır. |
Risk yaklaşımı daha dinamik hale getirilmiş; organizasyondaki değişiklikler, dijital riskler ve dış kaynaklı süreçler daha fazla dikkate alınmaktadır. |
|
Tetkik Kanıtları |
Fiziksel kayıtlar ve yerinde gözlemler ağırlıktadır. |
Elektronik kayıtlar ve dijital kanıtlar da kullanılabilir; ancak doğruluğu ve izlenebilirliği doğrulanmalıdır. |
|
Tetkik Planlaması |
Geleneksel planlama yaklaşımı uygulanmaktadır. |
Tetkik yöntemi ve sıklığı, süreçlerin risk seviyesi ve değişen koşullara göre daha esnek şekilde belirlenebilmektedir. |
|
Dijitalleşme |
Sınırlı düzeyde ele alınmaktadır. |
Dijital çalışma ortamları ve uzaktan erişim uygulamaları rehber kapsamında daha ayrıntılı değerlendirilmektedir. |
Önemli Not: ISO 19011, belgelendirme amacıyla denetlenen bir standart değildir. Yönetim sistemleri tetkiklerinin planlanması, yürütülmesi ve tetkikçi yetkinliklerinin geliştirilmesi için kuruluşlara rehberlik eden bir kılavuz standarttır.
paylaş
twittle
paylaş
paylaş